Wiele osób po otrzymaniu wyników badań wody stwierdzających zakażenie studni zadaje sobie pytanie czy zwykle sugerowane rozwiązanie - czyli filtr typu lampa UV do wody ze studni - jest skuteczne. Jeśli tak, to jaką lampę wybrać, z czym się to wiąże, co trzeba wiedzieć. Nad każdą z tych kwestii pochylimy się w dzisiejszym wpisie.
Jak działa samo urządzenie - lampa UV nazywa też po prostu filtrem UV do wody?
Lampa UV do wody ze studni to urządzenie, zwykle w formie stalowej tuby, które wykorzystuje promieniowanie UV-C do niszczenia mikroorganizmów obecnych w wodzie. Promienie ultrafioletowe uszkadzają DNA bakterii, wirusów i pierwotniaków, uniemożliwiając im dalsze namnażanie. Ma stanowić barierę między źródłem bakterii - np. E-Coli w studni albo kałowców - a systemem wody pitnej w domu. Oczekiwania są oczywiste - ma być skuteczna.
Woda w lampie bakteriobójczej przepływa przez komorę ze stali nierdzewnej, w której znajduje się żarnik UV umieszczony w osłonie kwarcowej. Podczas przepływu następuje dezynfekcja wody – bez użycia chemii, bez zmiany smaku i zapachu wody. Co więcej woda wraz z pozbyciem się z niej bakterii zyskuje krystaliczny smak i przezroczystą barwę.
✅ Na jakie problemy pomagają filtry UV do wody? Jaki rodzaj zanieczyszczeń zwalcza lampa UV do wody ze strudni?
Lampy UV nie są filtrami mechanicznymi, nie zatrzymują piasku, kurzu czy zanieczyszczeń mechanicznych. Są to filtry biologiczne, a więc lampy bakteriobójcze. Woda ze studni może zawierać mikroorganizmy pochodzenia fekalnego, zwłaszcza gdy studnia jest płytka lub znajduje się w pobliżu szamba czy pól uprawnych. Najczęstsze zagrożenia w studni - przeciw którym stosuje się lampę UV to:
Lampa UV do wody ze studni skutecznie neutralizuje te zagrożenia biologiczne, pod warunkiem, że urządzenie jest odpowiednio dobrane, o czym poniżej.
To bardzo ważne pytanie - bo otrzymując wynika badań wody z reguły dowiadujemy się o różnych przekroczonych parametrach, w zakresie dopuszczalnej normy zawartości żelaza, manganu czy innych pierwiastów. Niestety działanie lampy bakteriobójczej ich nie dotyczy. Lampy UV działają przeciw zanieczyszczeniom czysto biologicznym, bakteriologicznym czy wirusowym.
Lampa bakteriobójcza do studni nie usuwa zatem nadmiaru:
Promieniowanie UV działa wyłącznie na mikroorganizmy. Jeśli woda zawiera dużo żelaza lub jest mętna, promieniowanie może być mniej skuteczne, ponieważ cząstki w wodzie „zasłaniają” bakterie przed światłem UV. Większość wód gruntowych w naszym kraju ma jednak parametry pozwalające na dezynfekcję wody lampami UV bez uprzedniego przygotowania.
Dlatego w praktyce lampa bakteriob powinna być montowana za:
✅ Czy lampa UV do studni powinna być standardem czy warto myśleć o niej dopiero gdy jest skażenie?
Generalnie mając własne ujęcie wody, czyli własną studnię - jest prawdopodobne jakiś proces uzdatniania wody będzie potrzebny prędzej czy później - jeśli mieszkamy w skupisku ludności, na wsi czy na osiedlu, taka jest istota bakterii kałowych.
W przypadku wody z wodociągów publicznych w zasadzie jesteśmy zwolnieni z obowiązku dbania o jakość wody, bo wg przepisów europejskich ws jakości wody jest to obowiązek państwa. Administracja sieci wodociągowych ma dbać o to by woda spełniała podstawowe parametry. W przypadku wody z własnej studni musimy mieć jednak świadomość, że woda w zasadzie żadnego procesu uzdatnienia nie przeszła i tylko my jesteśmy za to odpowiedzialni.
Lampa UV do studni na pewno powinno się zamontować gdy:
To rozwiązanie często stosowane w domach jednorodzinnych, gospodarstwach rolnych oraz domkach letniskowych.
To jest zagadnienie bardzo ważne, ponieważ dobór zbyt małej dawki UV nie rozwiąże problemu. Moc lampy musi być odpowiednia i dostosowana do przepływu masowego wody.
Dobór lampy UV do wody ze studni zależy od:
Zbyt mała lampa UV nie zapewni odpowiedniej dawki promieniowania. Zbyt duża może generować niepotrzebne koszty. Kluczowe jest dopasowanie mocy urządzenia do realnego zużycia wody.
✅ W praktyce do domów jednorodzinnych:
klasycznych z jedną kuchnią i jedną łazienką dla 2-4 osób stosuje się
natomiast do domów jednorodzinnych z jedną kuchnią i dwoma łazienkami - dla 3-5 osób:
Mniejsze filtry UV również się stosuje, ale już do innych rozwiązań, np. do dezynfekcji punktowej (np. pojedyncze krany), w ogrodnictwie (oczka wodne), w akwarystyce - czy w przemyśle, tam, gdzie potrzebna do osiągnięcia jest konkretna dawka promieniowania UV.
Teraz garść wiedzy bardziej dogłębnej, coś dla osób bardziej ciekawych - mianowicie jaka dawka promieni UV sugerowana jest do wody ze studni, aby prawidłowo ją dezynfekować. Jeśli jesteś mniej zainteresowany konkretnymi liczbami - możesz przeskoczyć do następnego akapitu.
Dawkę promieniowania UV w przypadku doboru lamp do wody mierzy się w J/m². Metodologia jest następująca:
Do naszego dospodarstwa domowego stosując lampę Nordic Tec 55W celujemy w uzyskanie ok. 400 - 450 J/m² i to jest ilość wystarczająca do likwidacji 99,3% zanieczyszczeń biologicznych.
➡️ Warto pamiętać - filtr UV do wody pitnej powinien mieć certyfikację na wodę pitną.
Zgodnie z przepisami sterylizatory UV czy lampy UV, które przeznaczone są do wody pitnej wymagają certyfikacji PZH, czyli Polskiego Towarzystwa Higienicznego. Tylko część lamp UV sprzedawanych na rynku posiada atest PZH.
Mówiąc skrótowo: lampy UV bez certyfikacji PZH zgodnie z prawem nie powinny być sprzedawane do stosowania z wodą pitną, są one dopuszczone do użytku jedynie na podstawie deklaracji CE, ale jako lampy UV do dezynfekcji wody technicznej czy wody do innych celów. Najczęściej ich sprzedawcy po prostu nie odnoszą się do tego w opisach produktów, ponieważ Klienci nie wiedzą o jakie ceryfikacje czy atesty należy pytać. Toteż sprzedają je jako pełnoprawne lampy.
Warto mieć świadomość, że są to lampy w większości importowane, które nie przeszły w Europie żadnej kontroli i nie wiadomo z jakich materiałów do końca zostały wykonane, nigdy nie otrzymały dopuszczenia do stosowania z wodą pitną. Tymczasem ich cena wcale nie jest dużo tańsza.
Wymagania lampy UV do studni głębinowejnie są szczególnie wygórowane i w praktyce w zasadzie nie zdarza się, aby woda nie nadawała się do sterylizacji. Na obszarze całej Europy występuje woda mniej lub bardziej twarda, czasem z nieco przekroczonym żelazem czy manganem - ale w 99% przypadków można ją sterylizować.
✅ Jedyny realny warunek wejściowy do przezroczystość i prosty filtr mechaniczny przed. Jeśli woda jest nieprzezroczysta - faktycznie dezynfekcja może nie przynieść rezultatu, ponieważ promienie UV zostaną skutecznie zablokowane.
Z innych zaleceń - tu podkreślamy, że raczej sa to zalecenia niż wymagania - pojawia się:
Sama lampa UV do studni głębinowej jako urządzenie elektryczne powinna być zamontowana wewnątrz, np. w kotłowni, z całą pewnością nie na zewnątrz budynku.
Lampa UV do wody ze studni powinna być zamontowana w budynku, w miejscu dostępnym i bezpiecznym.
za hydroforem lub zbiornikiem ciśnieniowym,
za filtracją wstępną,
w miejscu suchym i zabezpieczonym przed zalaniem,
z dostępem do zasilania elektrycznego.
Należy również pamiętać o regularnej wymianie żarnika (zwykle co 12 miesięcy) oraz czyszczeniu osłony kwarcowej.
Sam opis montaż lamp UV krok po kroku wraz z fotorelacją można znaleźć na naszym blogu.
W wielu przypadkach tak – ale tylko w zakresie dezynfekcji biologicznej. Jeśli problem dotyczy wyłącznie bakterii, filtr UV do wody ze studni jest bardzo skutecznym i bezpiecznym rozwiązaniem.
Jeżeli jednak woda ma przekroczenia chemiczne (żelazo, mangan, azotany), konieczne będzie dodatkowe uzdatnianie - o ile jest to uzasadnione. Ważne jest na pewno aby przynajmniej raz na jakiś czas przeprowadzać badania wody, jeśli zdecydowaliśmy się na własną studnię.
Ostatnie sztuki w magazynie
Jak działa uzdatnianie wody promieniami UV? Jak działają lampy UV do wody?
Czy dezynfekcja wody w ogóle jest potrzebna i dlaczego za pomocą UV?
Historia dezynfekcji wody promieniami UV - nowość czy stary wynalazek?
Warto stosować lampy UV do basenu? Dezynfekcja wody basenowej UV?
Lampa UV do wody w domu jednorodzinnym. Jak dobrać filtr UV do wody? Co trzeba wiedzieć?
Woda ze studni głębinowej. Potencjalne problemy i kwestia badań wody
Zostaw komentarz